Het jaar 2004, ik had net 4 jaar een relatie met mijn huidige vrouw. We gingen met de gehele schoonfamilie naar de familie in Friesland. Mijn vrouw d´r oom en neef zijn boer en houden koeien en leven voor een groot deel van de opbrengst van de melk.

Zo gezegd is zo gedaan, maar nee… je zult eerst 2 uur in de auto moeten zitten. Een prachtige boerderij in Hantum, waar alle koeien staan. Er wordt mij gevraagd of ik het leuk vind om te helpen bij het melken! Als nieuw lid binnen de familie moet ik nog mijn credits verdienen, dus het antwoord was simpel. 10 minuten later stond ik in mijn overal in de melkput samen met Boer Berend. Na +/- 2 ½ uur hadden we 100 koeien gemolken en konden we tevreden aanschuiven bij de BBQ.

Nu 8 jaar later stond er weer een trip naar Friesland op de agenda. Ja, je zult nu denken.. is het ECHT 8 jaar geleden dat jullie daar zijn geweest? Ja, helaas het is waar…. Maar we hebben inmiddels de intentie naar elkaar uitgesproken om wat leuks te gaan doen met de neven en nichten en aanhang 🙂

Ik wist dat Neef Berend het over had genomen van vader Willem, maar verder wist ik weinig, dus had nu mijn Strövels meegenomen en oude kleren. Eerst even lekker koffie drinken en ik dacht daarna meteen de melkput in te moeten. Maar niets bleek minder waar… er waren een aantal zaken verandert, die ik in deze branche niet had verwacht. Deze veranderingen zal ik zo visueel gaan maken en daar waar nodig onderbouwen.

Belangrijk om te weten is dat Boer Berend nu een compagnon heeft en dat zij samen alles doen van kalf tot koe.

WIKI

Het jong van een koe wordt een kalf genoemd. Een éénjarig dier wordt een pink genoemd. Een pink wordt gedekt of geïnsemineerd op een leeftijd van ongeveer 15 maanden. Een koe heeft een gemiddelde draagtijd van 281 dagen. Na het afkalven heeft een pink een leeftijd van ongeveer 24 maanden en wordt dan een vaars genoemd. Na ongeveer 3 weken kan de vaars opnieuw gedekt of geïnsemineerd worden als de vaars tochtig wordt. Deze tochtigheid herhaalt zich elke 3 weken totdat de vaars drachtig is. Als het dier op driejarige leeftijd voor de tweede keer heeft gekalfd, wordt het een koe genoemd. Een koe van 3 jaar die nog maar 1 keer heeft gekalfd zou schotter heten.

Dan zou je denken, dat is eenvoudig van kalf tot koe. Maar niets is minder waar…

Ik ga iedere stap uitleggen en zo goed mogelijk onderbouwen om jullie een goed beeld te geven van dit geweldige proces!

  1. Kalf wordt geboren op boerderij 1 en wordt direct genummerd en een naam gegeven (voor haar leven)

2. Kalf (2 weken) wordt over gebracht naar boerderij 2 en gaat beginnen aan haar groeiproces tot koe. Dit op basis van een geheel  geautomatiseerd voedingsproces

    1. Kalf heeft nummer + chip om haar nek,dit alles is vastgelegd in de computer.
    2. Kalf krijgt 1x in de 3 uur drinken, zij loopt naar de voedermachine en als zij op tijd is dan krijgt zij heerlijke aangemaakte  melk. Dit is precies afgemeten op basis van de gegevens in de computer.
    3. Hier hebben ze ook last van “draaideurcriminelen” en deze worden geweigerd, als zij voor de 2e keer binnen de 3 uur komen.

3. Kalf (4 weken) wordt 1 plek verplaatst en heeft hier ook een geautomatiseerd voedingsproces en alles wordt weer bepaald door de gegevens die zijn vastgelegd in de computer.

4. Na +/- 2 maanden gaan ze naar de klein vee stal en hier krijgen ze hooi en andere voedingen worden ze klaargestoomd om naar boerderij 1 terug te gaan als volgroeide koe, met een geweldige melkproductie.

5. Na +/- 4 maanden gaan de volgroeide kalven als koeien naar boerderij 1 en zullen zij bij de andere melkkoeien worden geplaatst

    1. Alle geschiedenis gaat mee in de computer en zit in de chip die om de nek hangt van “Silkje 120” J

Ze liggen in een prachtige schuur, waar veel licht naar binnen komt en het erg fris oogt, ondanks dat hier veel mest wordt geproduceerd. Daar waar de apparaten op boerderij 2 klein van stuk waren, kwamen we hier in het walhalla voor iedere boer. 4 grote machines vormen de spil van de organisatie. Zij zijn mij (in 2004) alleen dan 1000x zo efficiënt en effectief, ik heb met mijn mond open zitten kijken hoe dit proces verloopt en niets fout gaat.

6. Koe mag weer 1x in de 3uur de koemelkstraat in, kom je eerder dan word je geweigerd.

    1. Koe heeft honger en wilt gemolken worden
    2. Koe loopt naar de koemelkstraat en logt in met haar chip en wordt herkend als “Betsie 56”.
      1. Zij mag tijdens melken 0.58 KG aan voer hebben en dit wordt afgegeven;
      2. Uiers worden automatisch schoongemaakt;
      3. Via lasertechnologie worden uiers gelokaliseerd en de zuigers aangebracht;
      4. Het melken begint en als dit wordt onderbroken door wat dan ook, begint het laserproces opnieuw en wordt het proces hervat;
      5. Als het melken klaar is, gaat bordje EXIT aan en verlaat Betsie 56 de koemelkstraat;
      6. Nu worden de zuigers onder 150 graden schoongemaakt en het melk afgevoerd naar de grote opslagtank en zijn we klaar voor de volgende koe, die al staat te wachten.

Het voeren en melken ging in 2004 gescheiden, want je kon niet zelf melken en ook nog eens voeren. Doordat nu de technologie hierin leidend is, kan er meer worden gemeten en zijn meer zaken inzichtelijk. Als een koe verhoging heeft en zich anders gaat gedragen, wordt dit via de chip doorgegeven en vastgelegd. Als dit na een dag nog zo is, kan er worden gekozen om antibiotica te geven of andere voeding. Dit wordt automatisch herkend in de koemelkstraat en daar direct uitgevoerd. Dus een koe die antibiotica krijgt, die zijn melk wil je niet gebruiken. Deze koe wordt wel gemelkt, maar door de computer herkend en deze melk gaat niet naar de opslagtank, maar wordt afgevoerd!

Ze willen met deze technologie zaken vereenvoudigen en de boeren krijgen hierdoor meer ruimte voor andere zaken. Zij kunnen de leefomstandigheden voor de koeien verbeteren waardoor de houdbaarheid van de melkkoe en de uitgifte van melk wordt verlengd. Gemiddeld wordt de melkkoe nu 4 jaar en dat willen ze naar 5 jaar verlengen. Er werd mij zelfs verteld, dat de koeien op waterbedden liggen en dat zij ook “elektrische ramen” hebben. Bij mooi weer wordt dit gedetecteerd door de computer en gaan alle ramen open en komt er meer licht naar binnen en frisse buitenlucht. Bij wind of regen wordt dit ook zo geautomatiseerd.

Op mijn vraag “hoe kan het hier zo schoon zijn?” kwam een logisch antwoord, als je bovenstaande net allemaal hebt gezien. Ze hebben 2 automatische “strontschuivers” in dienst, die op geplande tijdstipppen zelf het hele hok schoonmaken en aanvegen.

In deze markt die onderhevig is aan marges, is iedere cent die je meer krijgt per liter melk goud waard. Op 3 miljoen liter melk is 0.01 cent toch echt € 30.000 waard.

Dus alles valt of staat met de melkproductie en deze ook zo goedkoop mogelijk te automatiseren. 250 koeien/kalveren worden nu “aangestuurd ” door 2 man, die meer tijd over hebben dan in 2004. Ze zijn nu bezig om dit alles te koppelen met Smartphones om zo nog eerder in het proces te worden gewaarschuwd en hierop te kunnen sturen.

Zij zijn van de 19.500 melkboeren in Nederland 1 van de 2.500 die deze machines kunnen gebruiken en verder aan het optimaliseren zijn om nog meer rendement te behalen. Zij onderscheiden zich door mee te gaan met de tijd en de ontwikkelingen. Daar waar vroeger alles met de hand werd gedaan is nu bijna alles geautomatiseerd.

Bedankt voor de geweldige dag en lang leve de automatisering!